Việc cho Hậu bị tiếp xúc heo nọc sớm giúp kích thích lên giống nhanh và đồng đều nếu làm đúng kỹ thuật. Tuy nhiên, làm sai thời điểm hoặc sai cách có thể khiến hậu bị chậm lên giống, rối loạn chu kỳ và giảm tỷ lệ đậu thai.
Vì sao cần cho hậu bị tiếp xúc heo nọc sớm?

Trong chăn nuôi heo sinh sản, hậu bị tiếp xúc heo nọc sớm là một biện pháp kỹ thuật quan trọng nhằm:
Kích thích trục hormone sinh sản (não – tuyến yên – buồng trứng)
Rút ngắn thời gian lên giống lần đầu
Giúp hậu bị lên giống đồng loạt – rõ ràng – dễ phát hiện
Thực tế tại nhiều trại cho thấy:
Hậu bị được kích nọc đúng cách có thể lên giống sớm hơn 7 - 10 ngày
Chu kỳ động dục ổn định hơn so với hậu bị không kích nọc
-> Tuy nhiên, tiếp xúc heo nọc không đúng cách lại phản tác dụng, gây chậm lên giống và tốn chi phí nuôi hậu bị.
Tiếp xúc heo nọc sớm tác động thế nào đến sinh lý hậu bị?
Heo nọc tiết ra pheromone sinh dục (qua mùi, tiếng kêu, tiếp xúc trực tiếp), khi hậu bị tiếp nhận sẽ:
Kích thích vùng dưới đồi
Tăng tiết hormone LH và FSH
Thúc đẩy buồng trứng phát triển và rụng trứng
Đây là cơ chế khoa học giúp hậu bị nhanh bước vào giai đoạn động dục.
Khi nào nên cho hậu bị tiếp xúc heo nọc sớm?
Không phải hậu bị nào cũng có thể kích nọc sớm.Thời điểm phù hợp hậu bị nên được tiếp xúc heo nọc khi:
Tuổi: 150 - 165 ngày tuổi
Trọng lượng: 90 - 110kg (tùy dòng giống)
Thể trạng (BCS): 2,5 - 3,0
Khung xương phát triển tốt, chân vững
Không quá gầy, không béo giả
-> Nếu hậu bị chưa đạt thể trạng, kích nọc sớm sẽ không mang lại hiệu quả.
Cách cho hậu bị tiếp xúc heo nọc đúng kỹ thuật
2 lần/ngày (sáng – chiều)
Mỗi lần 10 - 15 phút
-> Tiếp xúc đều đặn giúp hormone sinh sản được kích thích ổn định.
Cho heo nọc trưởng thành, khỏe mạnh đi trực tiếp trước dãy hậu bị
Có thể cho:
Ngửi mùi
Nghe tiếng
Tiếp xúc mũi – miệng qua song chuồng
-> Tránh chỉ cho “nghe tiếng nọc từ xa” -> hiệu quả rất thấp.
3. Yêu cầu đối với heo nọc
Tuổi: ≥ 10 tháng
Thể lực tốt
Nồng độ Pheromone cao
Mùi nọc rõ
Heo nọc yếu hoặc già sẽ không đủ pheromone để kích thích hậu bị.
Dấu hiệu cho thấy hậu bị phản ứng tốt với heo nọc
Sau 5 - 10 ngày kích nọc đúng kỹ thuật, hậu bị sẽ:
Âm hộ hồng, hơi sưng
Xuất hiện dịch nhờn
Quan tâm rõ rệt đến heo nọc
Một số con bắt đầu đứng yên khi ấn lưng
Đây là dấu hiệu hậu bị đã được kích hoạt sinh lý sinh sản.
Sai lầm thường gặp khi cho hậu bị tiếp xúc heo nọc sớm

Hậu bị <130 ngày tuổi
Trọng lượng <80 kg
Hậu quả:
Rối loạn nội tiết
Lên giống mờ hoặc không lên giống
Kéo dài thời gian nuôi hậu bị
2. Sử dụng lợn đực quá non hoặc quá yếu
Lợn đực dưới 8 tháng tuổi thường chưa sản xuất đủ lượng Pheromone cần thiết. Việc sử dụng đực non để kích thích không mang lại kết quả cao.
3: Cho tiếp xúc liên tục cả ngày
Để nọc đứng cạnh hậu bị cả ngày
Hậu quả:
Hậu bị “nhờn” kích thích
Hiệu quả kích nọc giảm mạnh
4. Chỉ kích nọc mà bỏ qua dinh dưỡng
Hậu bị thiếu đạm, lysine, khoáng
Béo giả hoặc quá gầy
Hormone được kích nhưng buồng trứng không đủ điều kiện phát triển.
Kết hợp kích nọc với các yếu tố khác để hậu bị nhanh lên giống
Để hậu bị tiếp xúc heo nọc sớm đạt hiệu quả cao nhất, cần kết hợp đồng bộ:
Dinh dưỡng cân đối: Cung cấp đủ thức ăn dinh dưỡng: đủ đạm, lysine, tránh dư năng lượng( trường hợp béo giả )
Vận động: Cho heo vận động 20–30 phút/ngày giúp lưu thông máu cung cấp các dưỡng chất để nang trứng phát triển, đồng thời giúp điều hòa nội tiết, tránh tình trạng béo giả ở heo.
Ánh sáng: Đảm bảo chuồng hậu bị có ánh sáng 14 - 16 giờ mỗi ngày. Ánh sáng giúp tăng độ nhạy cảm của não bộ với Pheromone.
Giảm stress: Tránh heo bị nóng, chuồng có tiềng ồn hoặc xua đuổi heo.
Có nên phối ngay khi hậu bị lên giống sau kích nọc?
Khuyến cáo:
Không phối ở kỳ động dục đầu
Nên phối ở kỳ động dục thứ 2 hoặc 3
Khi phối ở kỳ động dục thứ 2 hoặc thứ 3 giúp:
Trứng rụng nhiều hơn
Tăng số con/lứa
Sinh sản bền vững lâu dài
Lưu ý
Cho Hậu bị tiếp xúc heo nọc sớm là biện pháp kỹ thuật hiệu quả nếu bà con cho tiếp xúc đúng thời điểm, đúng kỹ thuật giúp cho heo nái tăng số trứng rụng, tăng số lượng con/lứa từ đó mang lại hiệu quả kinh tế cao giúp bà con tối ưu hóa lợi nhuận.